پیش از انجام دادن جراحی، پزشک معمولا مجموعهای از آزمایشات را برای بیمار تجویز می کند تا اول آنها را انجام دهد.
سپس با توجه به نتیجه آن آزمایشات اقدام به انجام جراحی برای فرد کند.
این آزمایشات به عنوان چکاپ فردی بوده و جهت سنجش سلامت بدنی فرد مورد استفاده قرار می گیرد و با استفاده از آن ریسک خطرات ناشی از انجام جراحی را کمتر می کنند.
پزشک از طریق این آزمایشات که مجموعه از تست های عمومی هستند، وجود عفونت در بدن، بررسی بافتی که مورد جراحی قرار می گیرد.
باردار بودن فرد، وجود کم خونی در خانم ها، بالا و یا پایین بودن قند خون را مشخص می کند.
هدف از انجام آزمایشات پیش از جراحی این است که جراح از ایمن بودن جراحی و وجود شرایط مناسب برای بیمار اطمینان داشته باشد.
فهرست مطالب
Toggleرایج ترین آزمایشاتی که پیش از جراحی تجویز میشود:

از جمله رایج ترین آزمایشاتی که پزشک پیش از انجام دادن جراحی برای بیمار خود تجویز می کند می توان به موارد زیر اشاره کرد:
انجام آزمایش ادرار
با استفاده از آزمایش ادرار وجود عفونت و یا مشکل در کلیه، مثانه و یا وجود دیابت مشخص می گردد.
با استفاده از انواع آزمایش ادرار می توان دارو های خاص در بدن را جستجو کرد.
استفاده از تست بارداری
پزشک حتماً پیش از انجام جراحی باید اطلاع داشته باشد که بیمار آیا باردار است یا خیر به همین دلیل تست باردرای را تجویز می کند.
این موضوع روی روند جراحی و سلامت مادر و نوزاد بسیار تاثیرگذار است و باید حتماً مشخص گردد.
انجام تست شمارش گلبول سفید خون
با استفاده از این آزمایش می توان علت وجود تب و عفونت را مشخص کرد و اینکه می توان از این طریق دانست که آیا فرد بیمار از دارویی که بر روی گلبول سفید خون تاثیر می گذارد استفاده می کند یا خیر.
انجام تست گلوکز
با استفاده از تست گلوکز می توان میزان قند خون را پیش از انجام جراحی مشخص کرد.
استفاده از آزمایش الکترولیت ها
با استفاده از آزمایش الکترولیت ها می توان مقدار پتاسیم، سدیم و همچنین سایر الکترولیت های موجود در خون را مشخص کرد زیرا الکترولیت ها موجب تنظیم شدن ریتم قلب به عملکرد درست در بدن میشوند.
شمارش کامل خون و یا CBC
از طریق این آزمایش کم بودن گلبول های قرمز خون، پلاکت ها و یا وجود عفونت مشخص میشود.
انجام آزمایش بررسی عملکرد کلیه
با استفاده از این آزمایش نیتروژن اوره خون و میزان کراتین مشخص شده و عملکرد کلیه مورد ارزیابی قرار می گیرد.
انجام آزمایش PTT/PT
با استفاده از این آزمایش میزان لختگی خون را مورد بررسی قرار می دهند.
انجام آزمایش کلسیم
در صورتی که کلسیم دارای میزان غیر طبیعی باشد می تواند روی ریتم قلب اثر گذارد از این رو پیش از جراحی میزان آن را مورد بررسی قرار می دهند.
انجام الکتروکاردیوگرام و یا ECG
از طریق این آزمایش فعالیت الکتریکی قلب مورد بررسی قرار میگیرد.
اگر قلب دارای ریتم غیر طبیعی باشد و به عضله آن آسیبی وارد شده باشد مشخص می گردد و اینگونه پزشک از علت وجود درد در قفسه سینه و وجود تپش قلب مطلع می گردد.
استفاده از اشعه ایکس برای بررسی قفسه سینه
از طریق این آزمایش پزشک علت وجود نفس تنگی، درد در قفسه سینه، وجود مشکلات قلبی، علت سرفه، وجود مشکلات ریوی و تب کردن بیمار را مشخص می کند.
انجام تست گاز خون شریانی
از این تست زمانی استفاده می کنند که مجبور شود با استفاده از لوله به بیماری تنفس مصنوعی داده و از طریق آن مشخص میشود که عبور و مرور هوا و مقدار مناسب اکسیژن به درستی و به اندازه مناسب صورت می گیرد یا خیر.
آزمایش آنزیم های قلب
با استفاده از این تست سلامت عضلات قلب بررسی شده و چنان چه حمله قلبی در حال پیشرفت باشد مشخص شده و دلیل وجود درد در قفسه سینه را تعیین کرد.
انجام آزمایشاتی برای بررسی بیماریهای عفونی
با استفاده از آزمایش خون بیماری های عفونی چون هپاتیت B و C، بیماری HIV و همچنین سیفلیس را می توان مشخص کرد.
حتما باید پیش از جراحی بیمار از لحاظ وجود این عفونتها مورد بررسی قرار گیرد تا تیم مراقبت در صورت نیاز اقدامات احتیاطی لازم را انجام بدهند و مانع از گسترش عفونت در بدن شوند.
دلیل انجام آزمایش پیش از جراحی

تست هایی که پیش از انجام جراحی برای بیمار تجویز می گردد کاملا اختصاصی است.
به عنوان نمونه یک جراح پلاستیک پیش از انجام جراحی نیکوتین فرد را مورد بررسی قرار داده زیرا در صورتی که فرد سیگار و دخانیات مصرف کرده باشد جراحات ناشی از انجام جراحی و زخم برای وی افزایش پیدا می کند.
از این رو چنانچه تست نیکوتین فرد مثبت باشد جراح پلاستیک این عمل جراحی را انجام نمی دهد.
استفاده کردن از آزمایش خون پیش از انجام جراحی نیز به بیمار زمان می دهد.
چنانچه سرعت لخته شدن خون در بدن وی کم باشد در جهت بهینه شدن فرد اقدام کرد و با استفاده از دارو مقدار آن را تغییر داد تا در هنگام جراحی خون بیمار به صورت مناسب لخته شود.
با استفاده از آزمون های تصویربرداری چون رادیولوژی، محل دقیق و ماهیت دقیق مشکل را مشخص کرده و چنانچه التهابی وجود داشته باشد می توان از طریق انجام ام آر آی و سی تی اسکن آنها را مشخص نمود و اگر اقدامی لازم است برای آنها صورت گیرد.
هزینه آزمایشات پیش از انجام جراحی
اکثر افراد قبل از انجام آزمایشات پیش از جراحی می خواهند بدانند که آیا این آزمایشات تحت پوشش بیمه هستند یا خیر و میزان هزینه آنها چقدر است.
چنانچه تحت پوشش بیمه تکمیلی نیستید پیش از انجام جراحی از پزشک خود بپرسید که آیا هزینه جراحی گفته شده شامل آزمایشات پیش از جراحی نیز هست یا آزمایشات پیش از جراحی هزینه جداگانه دارند.
اگر بیمه نیستید تا حد امکان در بیمارستان های دولتی و دانشگاهی تحت عمل جراحی قرار گیرید.
حتماً از پزشک خود در رابطه با این موضوع سوالات لازم را بپرسید زیرا در بیمارستان های دولتی بخش مددکاری به شما در کم کردن هزینه های عمل کمک می کند.
این را نیز باید بگوییم که برای انجام آزمایشات پیش از جراحی نمی توان هزینه ثابتی را مشخص کرد.
هزینه این آزمایشات با توجه به بیمه بودن و نبودن فرد و تعداد آزمایشاتی که پزشک برای وی تجویز می کند کاملاً متفاوت است.




5 پاسخ
چرا آزمایشهای انعقاد خوk قبل از جراحی انجام میشه
هدف اصلی این آزمایشها، ارزیابی وضعیت سلامتی بیمار و شناسایی هرگونه مشکلات آنها است که میتواند بر تأثیر جراحی و مراحل پس از جراحی تأثیرگذار باشد. آزمایش خون قبل از عمل جراحی به عنوان یک بخش مهم از برنامهریزی قبل از جراحی انجام میشود تا به پزشک و تیم جراحی اطلاعات دقیقتری در مورد وضعیت سلامتی بیمار ارائه دهد.
در چه شرایطی ممکنه نتایج آزمایشهای پیش از جراحی باعث لغو یا تغییر زمانبندی جراحی بشه؟
نتایج آزمایشهای قبل از جراحی زمانی میتوانند باعث لغو، بهتعویقافتادن یا تغییر نوع بیهوشی و جراحی شوند که نشان دهند خطر انجام عمل برای بیمار بالا است و ابتدا باید مشکل اصلاح یا کنترل شود
.مهمترین مواردی که باعث تأخیر یا لغو جراحی میشوند را دستهبندیشده توضیح میدهم:
🫀 1) مشکلات قلبی–عروقی
موارد زیر معمولاً باعث تعویق جراحی میشوند:
فشار خون بسیار بالا (مثلاً بالای 180/110)
نوار قلب غیرطبیعی جدید
درد قفسه سینه یا علائم مشکوک به سکته قلبی اخیر
ضربان قلب بسیار نامنظم یا شدیداً بالا
🔸 قبل از جراحی باید قلب ارزیابی و پایدار شود.
🫁 2) عفونت فعال
وجود علائم یا آزمایشهای نشاندهنده عفونت:
تب
CRP بالا همراه علائم
عفونت تنفسی (سرماخوردگی شدید، برونشیت)
عفونت ادراری کنترل نشده
عفونت پوست در محل جراحی
🔸 بیهوشی روی ریه در زمان عفونت ریسک را بالا میبرد.
🩸 3) اختلالات خونریزی و انعقاد
نتایج زیر معمولاً باعث توقف جراحی میشوند:
پلاکت خیلی پایین (مثلاً زیر 80–100 هزار بسته به نوع جراحی)
INR بالا (بهخصوص اگر داروی رقیقکننده خون مصرف میشود)
مشکلات انعقادی کشفنشده
🔸 قبل از عمل باید اصلاح یا داروها تنظیم شوند.
🧪 4) اختلالات شدید در آزمایشهای کبدی یا کلیوی
🔸 کلیه
کراتینین خیلی بالا
GFR پایین (نارسایی کلیه کنترل نشده)
🔸 کبد
ALT/AST بسیار بالا
بیلیروبین زیاد
آلبومین خیلی پایین
🔸 جراحی و بیهوشی برای این بیماران تا زمان پایدار شدن وضعیت خطرناک است.
🧂 5) اختلالات شدید در املاح و متابولیسم
پتاسیم خیلی بالا یا خیلی پایین
سدیم بسیار پایین یا بالا
قند خون بسیار بالا (مثلاً بالای 250 یکنواخت)
کتواسیدوز دیابتی
🔸 این موارد میتوانند حین بیهوشی عارضه ایجاد کنند و باید اصلاح شوند.
🫁 6) مشکلات ریوی
اسپاسم شدید ریوی
حمله آسم کنترلنشده
سطح اکسیژن پایین
علائم شدید عفونت ریه
🔸 تا کنترل کامل، جراحی عقب میافتد.
❤️🩹 7) کمخونی شدید
هموگلوبین پایین (بسته به نوع جراحی؛ معمولاً <8–9)
🔸 برای جلوگیری از عوارض قلبی باید قبل از عمل اصلاح شود.
🧉 8) مشکلات مربوط به قند و دیابت
قند ناشتا یا قند تصادفی خیلی بالا
HbA1c بسیار بالا (مثلاً بالای 9–10)
🔸 تنظیم قند قبل از عمل ضروری است.
👩⚕️ 9) داروهای خاص
نتایج آزمایش ممکن است نشان دهد که لازم است:
داروهای رقیقکننده خون (وارفارین، پلاویکس…) چند روز قبل قطع شوند
داروهای قلب یا تیروئید تنظیم شوند
در این حالت جراحی بهصورت برنامهریزیشده تغییر میکند (نه لزوماً لغو).
🎯 جمعبندی ساده
جراحی زمانی عقب میافتد که آزمایشها نشان دهند:
خطر خونریزی زیاد است
قلب یا ریه در وضعیت مناسب نیست
عفونت فعال وجود دارد
املاح یا قند خون بههم ریختهاند
کبد یا کلیه عملکرد پایدار ندارند
اغلب این مشکلات قابل اصلاح هستند و پس از تنظیم، جراحی انجام میشود.
درصورتی کم خونی شدید.تیروئید.دیابت و موارد دیگر بنا ب صلاح دید پزشک جراحی به تعویق می افتد