چرا آزمایش مدفوع انجام می شود؟

یکی از روش های تشخیصی و آزمایشی برای ارزیابی بیماری های دستگاه گوارش آزمایش مدفوع است.

با انجام این آزمایش پزشکان می توانند انواع عفونت ها را تشخیص داده و علت وجود خون در مدفوع را مشخص می کنند.

به طور کلی آزمایش مدفوع برای بررسی عملکرد دستگاه گوارشی انجام می‌شود و به شناسایی بیماری های مختلف کمک می کند.

علت انجام آزمایش مدفوع

گاهی اوقات افراد بدون هیچ دلیل منطقی دچار آسیب ها و مشکلات گوارشی می‌شوند و پزشک برای پیدا کردن علت آسیب ابتدا انجام آزمایش مدفوع را ضروری می دانند.

تشخیص عفونت های گوارشی

اگر علائم بیمار حاکی از بروز عفونت در دستگاه گوارشی باشد پزشک برای شناسایی عفونت های باکتریایی یا ویروسی از آزمایش مدفوع استفاده می کند.

به ویژه زمانی که فرد درگیر علائمی مثل اسهال، درد شکم، تهوع یا تب باشد.

شناسایی انگل ها و کرم های روده ای

یکی از مشکلات جدی برای افراد، ابتلا به انگل است که باعث سو تغذیه، کم خونی، کاهش وزن و اسهال مزمن می‌شود.

با انجام آزمایش مدفوع پزشک وجود انگل ها، تخم انگل و انواع کرم های روده ای را تایید یا رد می کند و در صورت نیاز اقدامات درمانی صورت می پذیرد.

بررسی علت اسهال مزمن یا حاد

اگر اسهال بیش از چند هفته ادامه پیدا کند به آن اسهال مزمن می گویند و اگر با شدت زیاد در مدت کوتاه رخ دهد اسهال حاد است.

برای پیدا کردن علت هر کدام از این اختلالات گوارشی پزشک آزمایش مدفوع را توصیه می کند تا بتوانند مشکلاتی مثل عفونت، التهاب یا اختلال در جذب مواد غذایی را بررسی نمایند.

تشخیص خون مخفی در مدفوع

گاهی اوقات وجود خون در مدفوع با چشم غیرمسلح قابل ارزیابی نیست.

برای اینکه پزشکان بتوانند بیماری هایی مثل زخم یا سرطان روده ی بزرگ و انواع پولیپ رو سریع تر تشخیص دهند، آزمایش مدفوع را انجام می دهند تا خون مخفی در مدفوع و علت آن را هرچه سریع تر شناسایی کنند.

بررسی بیماری های التهابی روده

بیماری های التهابی روده باعث تغییر قابل توجه در عملکرد سیستم گوارشی می‌شود.

از این رو پزشکان آزمایش مدفوع را انجام می دهند تا شاخص هایی که باعث ایجاد التهاب می‌شود را هرچه سریع تر شناسایی کنند و بر اساس اطلاعات به دست آمده درمان سریع را شروع خواهند کرد.

تشخیص مشکلات سو جذب غذایی

زمانی که افراد دچار اختلال در هضم و جذب مواد غذایی می‌شوند باید در مرکز مجهزی مانند آزمایشگاه پاتوبیولوژی خسروشاهی آزمایش مدفوع را انجام دهند.

سو جذب مواد غذایی باعث ایجاد اسهال مزمن، کاهش وزن و ضعف عمومی می‌شود و تنها راه بررسی چنین مشکلاتی انجام آزمایش مدفوع است.

آزمایش مدفوع برای تشخیص چه بیماری‌هایی استفاده می‌شود؟

آزمایش مدفوع برای بیماری هایی مورد استفاده قرار می گیرد که مستقیما مرتبط با دستگاه گوارشی می‌شوند.

این آزمایشات می توانند بیماری های پنهان در دستگاه گوارشی و حتی کوچک ترین میزان التهاب را مشخص کنند و قطعا در تشخیص بیماری های مختلف و شروع درمان های موثر نقش بسیار مهمی دارند.

عفونت‌های باکتریایی (سالمونلا، شیگلا)

پزشکان برای درمان عفونت های باکتریایی مثل سالمونلا، شیگلا و یا کمپیلوباکتر آزمایش مدفوع را توصیه می کنند.

معمولا این دسته از بیماران با اسهال حاد و تب بالا مواجه هستند.

اگر سابقه مصرف آنتی بیوتیک را داشته باشند باید آزمایش مدفوع را انجام دهند زیرا اگر این باکتری های بیماری زا در دستگاه گوارشی باقی بماند شرایط سخت و پیچیده ای را ایجاد می کنند.

عفونت‌های انگلی (ژیاردیا، آمیب)

پزشکان عفونت های ویروسی و انگلی را با روش های میکروسکوپی بررسی می کنند.

در نتیجه نیاز است که ابتدا آزمایش مدفوع انجام شود تا انگل هایی مانند ژیاردیا و آمیب و حتی انواع کرم های روده ای را به دقت بررسی کنند.

گاهی نیاز است که برای تشخیص انگل چند روز به طور متوالی نمونه مدفوع به آزمایشگاه ارائه گردد.

کولیت و بیماری‌های التهابی روده (IBD)

اگر التهاب مزمن در روده اتفاق افتاده باشد برای بررسی آن پزشک آزمایش مدفوع را توصیه می کند.

معمولا در این آزمایش ها پزشکان به دنبال نشانگر التهاب فعال در روده هستند که در تشخیص مشکلاتی مثل سندرم روده تحریک پذیر نقش حیاتی دارند.

سرطان روده بزرگ (غربالگری)

وجود خون در مدفوع می تواند نشانه ای از بروز سرطان روده بزرگ باشد.

در نتیجه پزشکان برای غربالگری سرطان رکتال از آزمایش مدفوع استفاده می کنند تا علت خون موجود در مدفوع را هر چه سریع تر مشخص کنند.

خون در مدفوع می تواند نشانه سرطان کولون، پولیپ های پیش سرطانی یا زخم های گوارشی باشد که انجام آن برای افراد بالای ۵۰ سال توصیه می‌شود.

سندرم روده تحریک‌پذیر (IBS – تشخیص افتراقی)

پزشکان معتقدند که آزمایش مدفوع راه حل مناسبی برای تشخیص عفونت، التهاب یا بد زخمی است.

زمانی که رد خون مخفی، انگل یا باکتری در مدفوع دیده می‌شود ممکن است علت اصلی آن سندرم روده تحریک پذیر باشد.

در نتیجه پزشکان آزمایش مدفوع را انجام می دهند تا این دسته از فاکتورها را بررسی کنند و با درمان به موقع سندروم روده تحریک پذیر از آسیب های گسترده تری جلوگیری خواهند کرد.

آزمایش مدفوع چه زمانی درخواست می‌شود؟

آزمایش مدفوع زمانی درخواست می‌شود که پزشک نیاز بداند علائم گوارشی پیش آمده را بررسی نماید و علت هر کدام را مشکلات موجود را به طور دقیق بررسی کنند.

پزشک برای رد یا تایید احتمالات، آزمایش مدفوع را انجام می دهد که نقش بسیار مهمی در تشخیص درست پزشک دارند.

ضمن اینکه با این آزمایش پزشک می تواند هرچه سریع تر درمان را شروع کرده و از گسترش آسیب های خطرناک جلوگیری می کند.

اسهال طول کشیده یا خونی

اگر افراد به اسهال حاد مبتلا باشند و با شدت بالا و کمتر از دو هفته اتفاق بیفتد باید آزمایش مدفوع را انجام دهند.

همچنین اگر اسهال در چنین شرایطی با تب بالا رخ دهد و بدن دچار کم آبی شدید شود حتما باید آزمایش مدفوع صورت پذیرد.

البته این آزمایش برای کسانی که بعد از مصرف آنتی بیوتیک دچار اسهال می‌شوند نیز ضروری است.

پزشکان معتقدند که اگر اسهال مزمن نیز اتفاق افتد باید آزمایش مدفوع صورت پذیرد.

اسهال مزمن به شرایطی گفته می‌شود که فرد دچار اسهال است و این شرایط بیش از چهار هفته ادامه پیدا می کند.

این وضعیت می تواند نشانه ای از عفونت های انگلی، بیماری های التهابی روده یا سو جذب باشد.

پزشکان برای اینکه بتوانند هر کدام از این موارد را بررسی کنند آزمایش مدفوع صورت می پذیرد.

ضمن اینکه این آزمایش در چنین شرایطی با هدف افتراق از سندرم روده تحریک پذیر نیز انجام خواهد شد.

درد شکم مزمن

اگر درد شکم بیش از سه ماه ادامه پیدا کند افراد موظف به انجام آزمایش مدفوع هستند.

پزشکان معتقدند که آزمایش در چنین شرایطی به آنها کمک می کند تا ریسک بالا بودن التهاب روده را ارزیابی کنند.

اگر درد مزمن با نفخ یا اسهال همراه باشد احتمال ایجاد انگل یا تخم انگل وجود دارد که در چنین شرایطی آزمایش مدفوع بهترین راه تشخیصی محسوب می‌شود.

در چنین شرایطی اگر درد شکم مزمن رخ دهد پزشکان برای پیگیری رد خونریزی گوارشی آزمایش مدفوع انجام خواهند داد.

کاهش وزن بی دلیل

یکی از دلایل مهم انجام آزمایش مدفوع برای افراد کاهش وزنی است که بدون علت اتفاق می افتد.

اگر ۵ درصد از وزن بدن طی شش ماه بدون رژیم یا ورزش کاهش پیدا کند نشانه ای از یک اختلال جدی در سیستم گوارشی است.

کاهش وزن می تواند نشانه سو جذب، التهاب مزمن روده یا بدخیمی های گوارشی باشد که راه ارزیابی دقیق چنین مشکلاتی انجام آزمایش مدفوع است.

پزشکان کاهش وزن را اگر همراه با مدفوع غیرطبیعی باشد یک هشدار جدی دانسته که نیاز به بررسی دقیق دارد.

کم خونی ناشناخته

فقر آهن مسئله ای نگران کننده نیست.

زمانی که این نوع تغییرات به طور ناگهانی در افراد اتفاق می افتد به ویژه در بزرگسالان، به عنوان یک مشکل جدی تلقی شده که باید آزمایشاتی مثل تست مدفوع انجام پذیرد.

مهمترین علت کم خونی در افراد بالغ خونریزی های مزمن در سیستم گوارشی است که به صورت پنهان و جزئی اتفاق می افتد.

در چنین شرایطی اگر پزشک متوجه کم خونی بیش از حد بیماران شود به مشکلات گوارشی مشکوک شده و برای ارزیابی بیماری هایی مثل پولیپ، کولیت و یا سرطان روده بزرگ انجام آزمایش مدفوع را ضروری می دانند.

نظر اکثر پزشکان بر این است که اگر در مردان و زنان بزرگسال کم خونی و فقر آهن اتفاق افتد بیفتد به احتمال زیاد منشا آن سیستم گوارشی است مگر اینکه با آزمایشات مختلف خلاف آن ثابت شود.

سابقه خانوادگی سرطان روده بزرگ

اگر در بستگان درجه یک مثل پدر، مادر، خواهر یا برادر افرادی به سرطان روده بزرگ مبتلا هستند احتمال بروز این بیماری در دیگر اعضای خانواده نیز بسیار زیاد است.

از آنجایی که این افراد در معرض چنین ریسکی قرار می گیرند ممکن است در سنین قبل از پنجاه سالگی به چنین بیماری مبتلا شوند.

در چنین شرایطی پزشکان توصیه توصیه می کنند که پیش از بروز علائم غیرعادی غربالگری های سالانه را انجام دهید و با انجام آزمایش مدفوع از هرگونه مشکل بدون علامت مطلع خواهید شد.

در این صورت می توانید بیماری هایی مثل سرطان روده بزرگ را پیش از اینکه گسترش پیدا کند بررسی و درمان نمایید.